Hội nghị toàn quốc quán triệt, triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng

Tổng Bí thư Tô Lâm dự và phát biểu chỉ đạo tại điểm cầu Trung ương. Cùng dự có các đồng chí: Chủ tịch nước Lương Cường; Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính; các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị: Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú; các đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước.

Trước khi tham dự hội nghị, tại điểm cầu chính nhà Quốc hội, các đại biểu đã tham quan triển lãm những thành tựu nổi bật trong phát triển kinh tế và văn hóa Việt Nam.

Hội nghị dành thời lượng tập trung nghiên cứu, trao đổi và làm sáng tỏ các nội dung trọng yếu, những điểm nhấn mới trong Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng thông qua hệ thống 10 chuyên đề chuyên sâu.

Bốn chuyên đề đầu đi vào các vấn đề nền tảng gồm: Nhận diện những nội dung cốt lõi và bài học từ 40 năm đổi mới; cụ thể hóa việc tổ chức thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV; tổng kết công tác xây dựng Đảng nhiệm kỳ Đại hội XIII gắn với đánh giá 15 năm thi hành Điều lệ Đảng (2011 - 2025) và định hướng nhiệm kỳ mới; đánh giá kết quả triển khai Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2021 - 2030 trong 5 năm đầu và định hình kế hoạch phát triển giai đoạn 2026 - 2030.

Các chuyên đề tiếp theo mở rộng sang những lĩnh vực chiến lược khác như củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc trong bối cảnh phát triển mới; cập nhật tư duy và nhận thức về quốc phòng, bảo vệ Tổ quốc và an ninh quốc gia; định vị vai trò đối ngoại trong kỷ nguyên phát triển mới tương xứng với vị thế đất nước; xây dựng đề cương tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam gắn với định hướng phát triển dài hạn sau năm 2030 và tổng kết 40 năm thực hiện Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội; đồng thời đổi mới công tác kiểm tra, giám sát nhằm siết chặt kỷ luật, kỷ cương, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XIV.

Tư duy phát triển mới và yêu cầu hành động trong giai đoạn bứt phá

Tại hội nghị, đồng chí Trịnh Văn Quyết, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương truyền đạt chuyên đề: “Một số vấn đề mới, cốt lõi và kinh nghiệm 40 năm đổi mới trong văn kiện Đại hội XIV của Đảng”. Nội dung chuyên đề tập trung làm rõ bước chuyển tư duy phát triển và những yêu cầu hành động đặt ra trong giai đoạn mới.

Đồng chí nhấn mạnh, Đại hội XIV diễn ra trong bối cảnh đất nước đã đạt được những thành tựu có ý nghĩa lịch sử sau gần 40 năm đổi mới, thoát khỏi nhóm nước nghèo, nâng cao vị thế quốc tế và hội nhập sâu rộng vào đời sống kinh tế - chính trị toàn cầu. Tuy nhiên, mô hình tăng trưởng dựa nhiều vào vốn, tài nguyên và lao động giá rẻ đã bộc lộ hạn chế, đòi hỏi chuyển đổi căn bản về chất lượng và động lực phát triển. Trên cơ sở đó, Đại hội xác lập tư duy phát triển mới: chuyển từ tăng trưởng theo chiều rộng sang chiều sâu, từ “theo kịp” sang “vươn lên cạnh tranh”, lấy khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chất lượng nguồn nhân lực làm nền tảng thúc đẩy phát triển nhanh và bền vững.triển. Cơ sở quan trọng đưa đất nước phát triển nhanh, bền vững

Cơ sở quan trọng đưa đất nước phát triển nhanh, bền vững

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính truyền đạt chuyên đề “Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng”. Thủ tướng nhấn mạnh, Chương trình có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong việc cụ thể hóa Nghị quyết, kết hợp tầm nhìn chiến lược với tính khả thi, góp phần đưa Nghị quyết sớm đi vào thực tiễn. Chương trình được xây dựng với 12 nhóm nhiệm vụ chủ yếu, 6 nhiệm vụ trọng tâm và 3 đột phá chiến lược, kèm hệ thống chỉ tiêu, đề án, dự án và công trình trọng điểm giai đoạn 2026 - 2030.

Tinh thần xuyên suốt là đổi mới tư duy và cách làm, lấy nhân dân làm trung tâm, chuyển mạnh từ nhận thức sang hành động, từ nói sang làm; lấy hiệu quả thực thi và mức độ hài lòng của người dân, doanh nghiệp làm thước đo. Chương trình đồng thời nhấn mạnh yêu cầu tổ chức thực hiện gắn với phân cấp, phân quyền, phân bổ nguồn lực và phân công theo nguyên tắc “6 rõ”, bảo đảm cơ chế giám sát và điều chỉnh linh hoạt.

Nội dung các nhiệm vụ bao trùm toàn diện các lĩnh vực phát triển, trọng tâm là hoàn thiện thể chế phát triển nhanh, bền vững, xác lập mô hình tăng trưởng dựa trên khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; thúc đẩy văn hóa, xã hội, quốc phòng, an ninh, đối ngoại và xây dựng Nhà nước pháp quyền, xây dựng Đảng.

Để triển khai hiệu quả, Thủ tướng đề xuất 6 nhóm giải pháp trọng tâm về hoàn thiện thể chế, huy động nguồn lực, phát triển nhân lực, thúc đẩy khoa học - công nghệ và tăng cường tổ chức thực hiện, giám sát. Chương trình hành động thể hiện quyết tâm chính trị và tinh thần hành động mạnh mẽ, tạo nền tảng cho đất nước phát triển nhanh và bền vững trong giai đoạn mới.

Để Đảng ta thật sự là đạo đức, là văn minh

Đồng chí Lê Minh Hưng, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương, truyền đạt chuyên đề về tổng kết công tác xây dựng Đảng nhiệm kỳ Đại hội XIII và 15 năm thi hành Điều lệ Đảng, đồng thời định hướng nhiệm vụ nhiệm kỳ Đại hội XIV. Đồng chí nhấn mạnh công tác xây dựng Đảng tiếp tục giữ vai trò then chốt, được triển khai toàn diện cả xây dựng và chỉnh đốn, góp phần quan trọng vào kết quả thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII. Việc thực hiện các nhiệm vụ về xây dựng Đảng đạt nhiều chuyển biến rõ rệt trên các mặt chính trị, tư tưởng, đạo đức, tổ chức và cán bộ, trong đó việc sắp xếp, tinh gọn bộ máy được coi là điểm đột phá, đồng thời thẳng thắn chỉ ra những hạn chế cần khắc phục.

Bước sang nhiệm kỳ mới, mục tiêu trọng tâm là nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu và khả năng tự đổi mới của Đảng, triển khai đồng bộ các nhiệm vụ xây dựng, chỉnh đốn trên nhiều lĩnh vực, gắn với kiểm soát quyền lực, giữ nghiêm kỷ luật, đẩy mạnh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực. Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV cụ thể hóa bằng hệ thống nhiệm vụ trọng tâm nhằm củng cố tổ chức cơ sở đảng, đổi mới công tác cán bộ, tăng cường dân vận và nâng cao hiệu lực kiểm tra, giám sát.

Đối với tổng kết thi hành Điều lệ Đảng, đồng chí cho biết việc nghiên cứu sửa đổi, bổ sung sẽ được chuẩn bị từ sớm, làm cơ sở hoàn thiện văn kiện trình Đại hội XV, bảo đảm tính khoa học, thực tiễn và phù hợp yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.

Đổi mới mạnh mẽ, xây dựng, hoàn thiện đồng bộ thể chế

Đồng chí Nguyễn Thanh Nghị, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương, truyền đạt chuyên đề “Đánh giá 5 năm thực hiện Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 10 năm 2021–2030 và kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026–2030”.

Đồng chí cho biết, dù đối mặt nhiều khó khăn, kinh tế - xã hội giai đoạn 2021 - 2025 cơ bản phục hồi và đạt kết quả tích cực: kinh tế vĩ mô ổn định, tăng trưởng khá; an sinh xã hội bảo đảm; cơ cấu kinh tế tiếp tục chuyển dịch theo hướng số hóa, xanh hóa, nâng cao năng lực cạnh tranh và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Ba đột phá chiến lược về thể chế, nguồn nhân lực và hạ tầng được thúc đẩy; văn hóa, xã hội có tiến bộ; quốc phòng, an ninh giữ vững; đối ngoại và hội nhập quốc tế được mở rộng.

Trên cơ sở tổng kết thực tiễn, Đại hội XIV xác định các quan điểm phát triển và mục tiêu dài hạn đưa Việt Nam trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại vào năm 2030, hướng tới quốc gia phát triển, thu nhập cao vào năm 2045. Văn kiện Đại hội đề ra định hướng, nhiệm vụ và đột phá chiến lược nhằm hoàn thiện thể chế phát triển bền vững; đổi mới mô hình tăng trưởng dựa trên khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; quản lý hiệu quả tài nguyên, bảo vệ môi trường; phát triển văn hóa, con người và nguồn nhân lực chất lượng cao; đồng thời gắn kết chặt chẽ phát triển kinh tế với quốc phòng, an ninh và hội nhập quốc tế.

Khẳng định nhân dân là chủ thể, giữ vai trò trung tâm

Đồng chí Bùi Thị Minh Hoài, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, truyền đạt chuyên đề “Phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc trong sự nghiệp xây dựng, phát triển đất nước và bảo vệ Tổ quốc trong kỷ nguyên mới”.

Đồng chí nhấn mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc là truyền thống quý báu và đường lối chiến lược xuyên suốt của Đảng, là nhân tố quyết định mọi thắng lợi của cách mạng Việt Nam.

Trên cơ sở tổng kết thực tiễn đổi mới, Đại hội XIV tiếp tục khẳng định vai trò trung tâm, chủ thể của nhân dân và bài học “dân là gốc”, yêu cầu mọi chủ trương, chính sách phải xuất phát từ lợi ích chính đáng của nhân dân, phát huy quyền làm chủ, thực hiện phương châm “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng”, lấy sự hài lòng của nhân dân làm thước đo hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị.

Trong bối cảnh phát triển mới, Nghị quyết Đại hội đề ra các nhiệm vụ, giải pháp nhằm củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, trọng tâm là hoàn thiện cơ chế thực hành dân chủ xã hội chủ nghĩa; phát huy vai trò giám sát, phản biện của Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội; đẩy mạnh nghiên cứu lý luận, tổng kết thực tiễn; xây dựng chiến lược đại đoàn kết toàn dân tộc và tiếp tục đổi mới phương thức hoạt động theo hướng gần dân, sát dân, nâng cao hiệu quả tập hợp sức mạnh các tầng lớp nhân dân.

Đổi mới tư duy về quốc phòng, bảo vệ Tổ quốc là tất yếu

Trình bày chuyên đề, Đại tướng Phan Văn Giang nhấn mạnh, quốc phòng là công cuộc giữ nước bằng sức mạnh tổng hợp của toàn dân tộc, trong đó sức mạnh quân sự là đặc trưng, lực lượng vũ trang nhân dân làm nòng cốt. Quan điểm về quốc phòng, bảo vệ Tổ quốc là bộ phận quan trọng trong hệ thống quan điểm, đường lối lãnh đạo cách mạng của Đảng, là “kim chỉ nam” cho toàn Đảng, toàn dân, toàn quân trong thực hiện nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc.

Trong quá trình lãnh đạo cách mạng, tư duy và nhận thức của Đảng về quốc phòng, bảo vệ Tổ quốc luôn được bổ sung, phát triển phù hợp với thực tiễn từng giai đoạn, góp phần giữ vững độc lập, chủ quyền và môi trường hòa bình cho phát triển đất nước. Trên cơ sở tổng kết thực tiễn và đánh giá xu thế thời đại, Đại hội XIV xác định nhiều chủ trương chiến lược mang tính đột phá, thể hiện quyết tâm tăng cường sức mạnh quốc phòng trong kỷ nguyên phát triển mới. Đường lối này tiếp tục vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lê-nin, tư tưởng Hồ Chí Minh và truyền thống dựng nước đi đôi với giữ nước, gắn nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc với giữ gìn hòa bình và xây dựng lực lượng vũ trang vững mạnh, chính quy, hiện đại.

Theo Đại tướng Phan Văn Giang, bối cảnh quốc tế biến động nhanh, cạnh tranh chiến lược gia tăng, chiến tranh và xung đột diễn biến phức tạp; cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư làm thay đổi phương thức tác chiến với sự xuất hiện của vũ khí công nghệ cao và không gian chiến tranh đa lĩnh vực. Trong nước, thế và lực quốc gia được nâng cao nhưng các thách thức an ninh truyền thống và phi truyền thống vẫn hiện hữu, đòi hỏi tiếp tục củng cố tiềm lực quốc phòng, chủ động ứng phó và bảo vệ vững chắc Tổ quốc trong mọi tình huống.

Trước bối cảnh mới, Đại hội XIV xác định mục tiêu cao nhất là bảo đảm lợi ích quốc gia - dân tộc; kiên định bảo vệ độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ; bảo vệ Đảng, Nhà nước, nhân dân và chế độ xã hội chủ nghĩa; giữ vững an ninh quốc gia trên các lĩnh vực, trong đó nhấn mạnh an ninh con người, an ninh kinh tế, an ninh mạng và uy tín, vị thế quốc tế của đất nước. Đại hội chủ trương tăng cường quốc phòng toàn dân, phòng thủ chủ động, ngăn ngừa nguy cơ mất ổn định từ sớm, từ xa, giữ vững môi trường hòa bình để phát triển. So với các kỳ đại hội trước, nhận thức về bảo vệ Tổ quốc được kế thừa và phát triển toàn diện, với trọng tâm đặt lợi ích quốc gia - dân tộc lên trên hết, gắn quốc phòng với phát triển kinh tế - xã hội và hội nhập quốc tế.

Đại hội tiếp tục khẳng định tăng cường quốc phòng, an ninh là nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên của toàn hệ thống chính trị và toàn dân; xây dựng nền quốc phòng toàn dân vững mạnh, hiện đại, thế trận phòng thủ chủ động; chuẩn bị tốt lực lượng, phương tiện, phương án trong mọi tình huống. Trọng tâm là xây dựng Quân đội nhân dân cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại; tổ chức tinh, gọn, mạnh; phát huy ba chức năng chiến đấu, công tác và lao động sản xuất; đồng thời xây dựng lực lượng dân quân tự vệ vững mạnh, triển khai hiệu quả công tác quốc phòng ở các cấp. Đại hội cũng nhấn mạnh phát triển công nghiệp quốc phòng theo hướng tự chủ, tự lực, lưỡng dụng, làm chủ công nghệ lõi; đẩy mạnh hội nhập và đối ngoại quốc phòng, tham gia hoạt động gìn giữ hòa bình, nâng cao vị thế quốc tế của Việt Nam.

Những quan điểm này thể hiện bước phát triển mới trong tư duy chiến lược về quốc phòng, bảo vệ Tổ quốc, là cơ sở để toàn Đảng, toàn dân, toàn quân quán triệt và triển khai nhiệm vụ giữ nước từ sớm, từ xa, bảo vệ vững chắc chủ quyền và môi trường ổn định cho phát triển đất nước trong tình hình mới.

Giữ vững hòa bình, ổn định để phát triển bền vững

Truyền đạt chuyên đề "Tư duy, nhận thức mới về an ninh quốc gia của Đại hội XIV", Đại tướng Lương Tam Quang nhấn mạnh, Văn kiện Đại hội XIV đặt yêu cầu tăng cường bảo đảm an ninh đối với các lĩnh vực mới nổi như an ninh sinh học, hạt nhân, truyền dẫn - cáp quang, vệ tinh và không gian vũ trụ, kinh tế không gian tầm thấp, không gian ngầm…, đồng thời xác lập tư duy tự chủ chiến lược về an ninh xuyên suốt trong hoạch định chính sách. Tinh thần chỉ đạo được khái quát bằng phương châm “lấy phát triển để ổn định, ổn định để phát triển nhanh, bền vững”, trong đó lần đầu tiên yếu tố phát triển được đặt ở vị trí dẫn dắt nhằm tạo nền tảng ổn định lâu dài.

Trên cơ sở đó, Đại hội XIV xác định mục tiêu giữ vững môi trường hòa bình, ổn định như điều kiện tiên quyết để phát triển; bảo đảm cao nhất lợi ích quốc gia - dân tộc; bảo vệ độc lập, chủ quyền, chế độ, thành quả đổi mới và uy tín quốc tế của đất nước; đồng thời củng cố quốc phòng toàn dân, phòng thủ chủ động, gắn kết chặt chẽ phát triển kinh tế - xã hội với bảo đảm quốc phòng, an ninh và bảo vệ môi trường. Tư duy bảo vệ an ninh quốc gia được phát triển theo hướng chủ động, bao trùm, kiến tạo và kỷ luật thực thi, hướng tới xây dựng xã hội trật tự, kỷ cương, an toàn, văn minh và vì con người.

Để triển khai, Chương trình hành động của Trung ương đề ra các nhóm nhiệm vụ trọng tâm như hoàn thiện thể chế an ninh; xây dựng Công an nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại; củng cố nền an ninh nhân dân; nâng cao năng lực dự báo, ứng phó thách thức phi truyền thống; phát triển khoa học - công nghệ và công nghiệp an ninh; bảo đảm an ninh số, chủ quyền dữ liệu; đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và mở rộng hợp tác, đối ngoại an ninh.

Phát triển đối ngoại tương xứng với tầm vóc, vị thế đất nước trong kỷ nguyên mới

Trình bày báo cáo tại Hội nghị quán triệt Nghị quyết Đại hội XIV, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung nêu rõ yêu cầu phát triển đối ngoại toàn diện, hiện đại, góp phần giữ vững môi trường hòa bình và nâng cao vị thế quốc gia.

Đồng chí Lê Hoài Trung cho biết chuyên đề tập trung làm rõ đường lối đối ngoại của Đại hội XIV, những yêu cầu phát triển đối ngoại trong kỷ nguyên mới và các định hướng triển khai cụ thể. Đường lối đối ngoại được xác định là bộ phận hữu cơ trong tổng thể chiến lược phát triển đất nước, kế thừa truyền thống ngoại giao của dân tộc, đồng thời bổ sung nhiều nội dung đổi mới về tư duy để thích ứng với bối cảnh quốc tế biến động nhanh và phức tạp. Việt Nam tiếp tục kiên định đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, hòa bình, hợp tác, đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ; đặt lợi ích quốc gia - dân tộc lên hàng đầu trên cơ sở luật pháp quốc tế; triển khai đồng bộ ba trụ cột đối ngoại đảng, ngoại giao nhà nước và đối ngoại nhân dân; phát huy vai trò tiên phong của đối ngoại trong giữ vững môi trường hòa bình và tranh thủ nguồn lực phục vụ phát triển. Những điểm nhấn mới gồm yêu cầu nâng tầm đối ngoại tương xứng vị thế đất nước, đề cao tự chủ chiến lược và tự cường, xác định đối ngoại - hội nhập quốc tế là nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên.

Trong kỷ nguyên mới, đối ngoại phải góp phần bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa; mở rộng không gian phát triển, thu hút nguồn lực bên ngoài; đồng thời nâng cao uy tín, vị thế Việt Nam trên trường quốc tế. Trên cơ sở đó, đồng chí kiến nghị tập trung thể chế hóa đường lối, xây dựng chiến lược đối ngoại toàn diện trên cả ba trụ cột, mở rộng mạng lưới hợp tác, đẩy mạnh ngoại giao kinh tế - công nghệ, tăng cường nguồn lực, xây dựng đội ngũ cán bộ chuyên nghiệp, hiện đại và nâng cao phối hợp giữa các lực lượng trong toàn hệ thống chính trị, qua đó phát huy hiệu quả đóng góp của công tác đối ngoại đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam và định hướng chiến lược phát triển đất nước

Tại hội nghị, đồng chí Đoàn Minh Huấn, Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh báo cáo chuyên đề "Đề cương Tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam (1930 - 2030), định hướng lãnh đạo phát triển đất nước trong 100 năm tiếp theo (2030 - 2130) và tổng kết 40 năm thực hiện Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (1991 - 2031)".

Đồng chí nhấn mạnh đây là “cuộc đại tổng kết trăm năm có một”, nhằm đánh giá toàn diện, khách quan tiến trình lãnh đạo của Đảng trên tất cả lĩnh vực, đúc kết những bài học mang tính quy luật và hình thành nền tảng tri thức chiến lược phục vụ phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

Công tác tổng kết hướng tới nâng tầm các bài học lịch sử thành cơ sở hoạch định tầm nhìn và mô hình phát triển cho thế kỷ tiếp theo, đồng thời xây dựng hệ thống dữ liệu số hóa về lịch sử Đảng phục vụ giáo dục chính trị - tư tưởng và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Việc triển khai phải bảo đảm tính khoa học, khách quan, toàn diện, bám sát định hướng chỉ đạo của Trung ương, tập trung làm rõ thành tựu, hạn chế và đề xuất kiến nghị chiến lược cho giai đoạn phát triển mới.

Nội dung tổng kết bao gồm định hướng phát triển đất nước đến năm 2045 và tầm nhìn đến năm 2130; dự báo xu hướng tiến hóa của mô hình phát triển; xác định mục tiêu dài hạn và đề xuất cơ chế, phương thức hiện thực hóa tầm nhìn chiến lược. Đồng thời, việc tổng kết 40 năm thực hiện Cương lĩnh nhằm đánh giá vai trò định hướng của văn kiện nền tảng này trong thiết kế mô hình phát triển và giữ vững định hướng xã hội chủ nghĩa, từ đó bổ sung, hoàn thiện cho phù hợp với thực tiễn vận động của đất nước.

Đổi mới công tác kiểm tra, giám sát

Trình bày chuyên đề, đồng chí Trần Sỹ Thanh, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương nêu rõ yêu cầu chuyển đổi số toàn diện, tăng cường giám sát thường xuyên và phòng ngừa vi phạm ngay từ cơ sở.

Đồng chí nhấn mạnh, công tác kiểm tra, giám sát là phương thức lãnh đạo quan trọng, nhiệm vụ thường xuyên của các cấp ủy, tổ chức đảng và phải được thực hiện chủ động, liên tục, lấy phòng ngừa làm chính. Việc triển khai nghị quyết vẫn là khâu còn yếu, do đó cần xây dựng kế hoạch kiểm tra, giám sát toàn khóa và hằng năm, bảo đảm các chủ trương, nghị quyết được theo dõi ngay từ khi bắt đầu thực hiện. Công tác này phải tiến hành toàn diện, công khai, dân chủ, gắn với kiểm soát quyền lực, chuyển trọng tâm sang giám sát thường xuyên, “mở rộng giám sát, trọng tâm kiểm tra”, bảo đảm mọi đường lối của Đảng được thực thi nghiêm túc, hiệu quả.

Trong thời gian tới, các cấp cần xây dựng cơ chế giám sát có khả năng cảnh báo sớm, tập trung vào các chủ trương lớn và vấn đề dư luận quan tâm; đẩy mạnh chuyển đổi số, từng bước thực hiện kiểm tra, giám sát dựa trên dữ liệu; hoàn thiện hệ thống quy định, quy trình đồng bộ, khoa học; nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ kiểm tra; và tăng cường phối hợp giữa các cơ quan trong phòng, chống tham nhũng, tiêu cực. Công tác kiểm tra, giám sát phải được triển khai ngay từ cơ sở, phát hiện và xử lý vi phạm kịp thời với nguyên tắc không có vùng cấm, không có ngoại lệ.

Đồng chí khẳng định, với quyết tâm chính trị cao và sự vào cuộc đồng bộ của toàn hệ thống, công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật đảng sẽ tiếp tục được nâng cao hiệu lực, góp phần giữ vững kỷ cương, củng cố niềm tin của nhân dân và xây dựng Đảng, hệ thống chính trị ngày càng trong sạch, vững mạnh.

Quán triệt tư duy xuyên suốt là phải chuyển mạnh từ nói sang làm, đề cao tính hành động, trách nhiệm thực thi và kết quả thực chất

Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh, để hiện thực hóa tinh thần và tầm vóc của Nghị quyết Đại hội XIV thành chương trình hành động thống nhất trong toàn Đảng, toàn dân và toàn quân, cần quán triệt sâu sắc bài học thực tiễn: mọi bước phát triển của đất nước đều gắn với những thời điểm chủ trương đúng đắn được triển khai quyết liệt, đồng bộ và đạt hiệu quả thực chất.

Từ thực tiễn 80 năm xây dựng và phát triển quốc gia, đặc biệt qua 40 năm đổi mới, có thể khẳng định lựa chọn đổi mới của Đảng là bước ngoặt mang ý nghĩa lịch sử, phù hợp với yêu cầu của thời đại. Quyết định đó được hình thành từ tổng kết thực tiễn đất nước, thể hiện bản lĩnh của một Đảng cách mạng dám đối diện sự thật, chủ động điều chỉnh tư duy và hành động vì lợi ích của nhân dân và dân tộc.

Theo Tổng Bí thư, trong bối cảnh hiện nay, nhiệm vụ không dừng lại ở việc tiếp tục khẳng định tính đúng đắn của đường lối, mà trọng tâm là thúc đẩy đổi mới toàn diện và sâu sắc hơn về tư duy phát triển, mô hình tăng trưởng và đặc biệt là năng lực tổ chức thực thi. Điểm nghẽn chủ yếu không phải ở định hướng chiến lược, mà ở khả năng chuyển hóa định hướng đó thành kết quả cụ thể trong đời sống kinh tế - xã hội.

Trước yêu cầu phát triển của giai đoạn mới, Tổng Bí thư đề nghị thống nhất nhận thức và hành động theo tinh thần xuyên suốt: chuyển mạnh từ lời nói sang hành động, từ nhận thức sang thực thi. Văn kiện Đại hội đã chỉ rõ cần kiên quyết khắc phục tình trạng hình thức, bệnh thành tích, nói nhiều làm ít hoặc không đi đôi với làm; đồng thời chấm dứt lề lối quan liêu. Mỗi cấp ủy, tổ chức đảng và từng cán bộ, đảng viên - nhất là người đứng đầu - phải đề cao trách nhiệm nêu gương, chủ động biến chủ trương thành kết quả cụ thể, đo đếm được trong thực tiễn.

Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng đã định hình được các mục tiêu phát triển chiến lược cho giai đoạn mới, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu nâng cao năng lực chuyển hóa định hướng đó thành thành tựu cụ thể, có thể lượng hóa và mang lại lợi ích thiết thực cho người dân. Tinh thần cốt lõi không chỉ nằm ở hoạch định mục tiêu mà ở khả năng biến mục tiêu thành kết quả hiện hữu trong đời sống xã hội.

Trên nền tảng ấy, Tổng Bí thư đề nghị tập trung vào năm nhiệm vụ trọng tâm mang tính quyết định đối với hiệu quả triển khai Nghị quyết. Trước hết, cần tăng cường năng lực thể chế hóa, bảo đảm các nội dung nghị quyết được cụ thể hóa kịp thời thành chính sách và khuôn khổ pháp luật khả thi. Cùng với đó là đổi mới phương thức tổ chức thực hiện và siết chặt kỷ luật, kỷ cương trong quá trình thực thi. Việc đánh giá kết quả phải lấy hiệu quả phát triển và mức độ hài lòng của Nhân dân làm tiêu chí cao nhất. Đồng thời, cần xây dựng đội ngũ cán bộ đủ năng lực triển khai nhiệm vụ, dám đổi mới, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung. Cuối cùng, việc thực hiện nghị quyết phải gắn chặt với đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng và nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản trị quốc gia.

Tổng Bí thư nhấn mạnh yêu cầu phát huy đồng bộ vai trò của toàn bộ hệ thống chính trị trong triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng. Theo đó, các cơ quan đảng ở Trung ương phải giữ vị trí nòng cốt trong việc định hướng chiến lược và giám sát quá trình thực hiện trên phạm vi cả nước, bảo đảm sự thống nhất giữa tầm nhìn chiến lược, quá trình xây dựng chính sách và kết quả triển khai trong thực tiễn. Việc theo dõi, đánh giá cần được thực hiện chủ động, kịp thời nhận diện những khoảng cách giữa chủ trương và thực tiễn, giữa mục tiêu đặt ra với khả năng tổ chức thực hiện, từ đó điều chỉnh định hướng, tháo gỡ vướng mắc và chấn chỉnh các biểu hiện làm suy giảm hiệu quả lãnh đạo. Mỗi nghị quyết, vì vậy, phải gắn với cơ chế kiểm soát thực thi rõ ràng, xác định cụ thể mục tiêu cuối cùng, các mốc đánh giá bắt buộc cũng như trách nhiệm chính trị của từng cấp ủy và người đứng đầu.

Đối với Quốc hội, Tổng Bí thư yêu cầu tiếp tục phát huy mạnh chức năng lập pháp và giám sát tối cao, bảo đảm các chủ trương lớn của Đảng được chuyển hóa kịp thời, đồng bộ và khả thi thành khuôn khổ pháp luật. Hệ thống luật pháp phải thực sự tạo điều kiện cho phát triển, tháo gỡ rào cản và huy động nguồn lực xã hội, tránh làm phát sinh thủ tục hoặc chi phí tuân thủ không cần thiết cho người dân và doanh nghiệp. Hoạt động xây dựng pháp luật cần bám sát yêu cầu phát triển của đất nước và thực tiễn đời sống kinh tế - xã hội, đồng thời khắc phục cách tiếp cận thiên về quản lý hành chính, chuyển mạnh sang tư duy kiến tạo và phục vụ phát triển.

Hoạt động giám sát của Quốc hội cần được triển khai theo hướng theo đuổi đến kết quả cuối cùng, gắn trực tiếp với trách nhiệm khắc phục và hiệu quả thực tế đạt được. Giám sát không chỉ dừng ở việc nhận diện hạn chế, bất cập, mà phải xác định rõ giải pháp điều chỉnh, thời hạn thực hiện và chủ thể chịu trách nhiệm chính. Những cơ quan hoặc lĩnh vực để tồn tại kéo dài các điểm nghẽn về thể chế, gây ách tắc nguồn lực phát triển và cản trở đổi mới sáng tạo phải được làm rõ trách nhiệm và xây dựng lộ trình xử lý cụ thể, tránh tình trạng kiến nghị lặp lại nhưng chuyển biến chậm.

Đối với Chính phủ và các bộ, ngành, yêu cầu đặt ra là chuyển trọng tâm từ việc ban hành chính sách sang bảo đảm tổ chức thực thi hiệu quả, nhất quán đến cùng, coi kết quả phát triển thực chất là tiêu chí đánh giá năng lực quản trị và điều hành.

Mặt trận Tổ quốc cùng các tổ chức chính trị - xã hội cần phát huy đầy đủ chức năng giám sát và phản biện xã hội, đồng thời thúc đẩy sự tham gia của người dân và cộng đồng doanh nghiệp vào quá trình thực hiện và theo dõi nghị quyết ở mọi cấp, thông qua việc ứng dụng các nền tảng công nghệ. Công tác giám sát, phản biện phải hướng vào thực chất, tập trung vào các vấn đề thiết thân với đời sống xã hội, những vướng mắc trong triển khai chính sách và tác động cụ thể của nghị quyết. Trên cơ sở đó, kịp thời phản ánh trung thực ý kiến, nguyện vọng và kiến nghị chính đáng của nhân dân, góp phần giúp Đảng và Nhà nước điều chỉnh chủ trương, chính sách sát hợp với thực tiễn.

Nhấn mạnh yêu cầu đề cao kỷ cương và trách nhiệm trong giai đoạn mới

 Tổng Bí thư lưu ý cần đổi mới căn bản phương thức vận động và tập hợp quần chúng theo hướng gần dân, hiểu dân và gắn bó với dân, dựa trên dữ liệu, đối thoại trực tiếp và tương tác hai chiều; khắc phục tình trạng hành chính hóa, hình thức hóa trong hoạt động của Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội. Mỗi tổ chức phải thực sự trở thành cầu nối tin cậy giữa Đảng, Nhà nước với nhân dân, qua đó củng cố niềm tin xã hội và tạo sự đồng thuận trong triển khai các quyết sách lớn.

Khi nhân dân nhận thức đầy đủ, tin tưởng và tham gia trực tiếp vào quá trình thực hiện cũng như giám sát nghị quyết, sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc sẽ được phát huy trọn vẹn, chuyển hóa thành nguồn động lực phát triển bền vững trong giai đoạn mới.

Đối với chính quyền địa phương, yêu cầu đặt ra là phải đóng vai trò tuyến đầu trong tổ chức thực thi nghị quyết, trực tiếp đưa chủ trương của Đảng vào đời sống kinh tế - xã hội. Việc triển khai phải hướng tới hiệu quả thực chất, thể hiện qua tăng trưởng ổn định, nâng cao chất lượng đời sống Nhân dân, cải thiện dịch vụ công và môi trường đầu tư - kinh doanh; tránh chạy theo chỉ tiêu hình thức hay tô đậm thành tích. Hiệu quả phát triển dài hạn cùng mức độ hài lòng của người dân phải trở thành thước đo năng lực điều hành.

Tổng Bí thư yêu cầu các địa phương không trông chờ, ỷ lại hay sao chép máy móc mô hình bên ngoài, mà cần phát huy tính chủ động, sáng tạo, dám chịu trách nhiệm trong khuôn khổ pháp luật và định hướng chung. Nơi nào chậm đổi mới, lãng phí nguồn lực hoặc bỏ lỡ cơ hội phát triển thì người đứng đầu phải chịu trách nhiệm trước Đảng và nhân dân.

Việc phát huy tốt vai trò tuyến đầu của chính quyền cơ sở sẽ góp phần rút ngắn khoảng cách giữa nghị quyết và thực tiễn, bảo đảm sự thống nhất giữa chủ trương trung ương với đặc thù từng địa phương, từ đó tạo động lực phát triển đồng đều, bền vững trên phạm vi cả nước.

Trong bối cảnh mới, Tổng Bí thư đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu đặt kỷ luật trách nhiệm lên vị trí ưu tiên. Phân công nhiệm vụ phải đi đôi với cơ chế kiểm tra, đánh giá và xử lý minh bạch; tập thể không hoàn thành nhiệm vụ thì người đứng đầu phải chịu trách nhiệm, không thể né tránh bằng danh nghĩa tập thể. Cá nhân không đáp ứng yêu cầu phải chủ động rút lui; trường hợp cam kết mà không thực hiện hoặc thực hiện không hiệu quả cần được xem xét thay thế hoặc bố trí lại công việc.

Không thể để xảy ra tình trạng chủ trương đúng nhưng khâu tổ chức yếu kém, trì trệ mà thiếu trách nhiệm cụ thể. Sự chậm trễ trong tổ chức thực hiện không chỉ làm lãng phí nguồn lực mà còn đánh mất cơ hội phát triển, bởi thời gian là nguồn lực không thể tái tạo. Tiến trình phát triển quốc gia phụ thuộc lớn vào tinh thần trách nhiệm, bản lĩnh chính trị và năng lực hành động của từng cấp ủy, tổ chức đảng và đội ngũ cán bộ, nhất là người đứng đầu.

Trên cơ sở đó, Tổng Bí thư đề nghị ngay sau hội nghị, các cấp ủy, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội khẩn trương cụ thể hóa Nghị quyết Đại hội XIV thành chương trình và kế hoạch hành động phù hợp với chức năng, nhiệm vụ và điều kiện thực tế; xác định rõ nhiệm vụ trọng tâm, khâu đột phá, bảo đảm nói đi đôi với làm, làm quyết liệt và tạo ra kết quả cụ thể./.

Theo Tạp chí Cộng sản